Raz lubię, raz nie – ambiwalencja uczuć

Uczucia rodzą się w ciele, bo ciało nie potrafi oszukać samego siebie tak, jak umysł. Prawdziwe emocje w pełni odsłaniają się w bezpośrednim połączeniu z nim. Człowiek uczy się okazywać uczucia przez całe swoje życie. Małe dzieci okazują je bardzo spontanicznie i krótkotrwale, np. płaczem lub śmiechem. W trakcie dorastania nasze zachowanie jest kształtowane przez nagrody i kary. Możemy zatem stwierdzić, że uczucia to pewien psychiczny stan człowieka, nastawienie wewnętrzne, które towarzyszy każdemu naszemu doświadczeniu. Stan ten ujawnia na zewnątrz to, co jest wewnątrz człowieka.

W pierwszym punkcie naszej dzisiejszej katechezy odpowiemy sobie na pytanie co to są uczucia i emocje i w jaki sposób możemy je podzielić.

1. Co to są uczucia?

Uczucia są moralnie obojętne, czyli nie są one ani dobre ani złe. Dopiero to, co robimy pod wpływem naszych uczuć, może prowadzić do cierpienia innych, a tym samym do grzechu lub do szczęścia naszego oraz innych osób i prowadzić do świętości. Uczucia możemy jednak podzielić na dwie kategorie: pozytywne i negatywne. Przedstawia się to w następujący sposób. Zapiszcie ten podział proszę do Waszych zeszytów, lub wydrukujcie przygotowaną przeze mnie tabelę.

W drugim punkcie wymienimy sobie przykłady uczuć. Podając przykłady, przypiszemy te uczucia do konkretnej grupy. Czy to uczuć pozytywnych, czy negatywnych.

2. Przykłady uczuć:

Przejdziemy teraz w naszych rozważaniach do Pisma Świętego i zastanowimy się, czy postaci biblijne również kierowali się w swoim życiu i wyrażali sobą emocje i uczucia.

Postacie ukazane w Piśmie Świętym tak jak my przeżywały różne uczucia. Ludzie, z którymi się spotykamy na kartach Pisma Świętego, swoje uczucia traktowali w sposób instynktowny jako normalną część życia. Jeśli spojrzymy na samego Jezusa, zobaczymy, że w sytuacji, w której się znalazł, wyrażał swoje uczucia jak wszyscy ludzie: wzruszał się, płakał, a także okazywał gniew. Proszę, abyśmy w kolejnym punkcie dokonali analizy powyższych fragmentów i wymienili uczucia bohaterów tych tekstów. z Pisma Świętego.

3. Uczucia i emocje w Piśmie Świętym:

Swoje uczucia trzeba wyrażać, pamiętając przy tym o kulturze słów i zachowań. Uczucia okazujemy na zewnątrz swoim zachowaniem, czy tego chcemy, czy nie: poprzez mimikę, barwę głosu, spojrzenie, gesty. Nawet mimo braku słów możemy odczytać wrogość czy sympatię. Człowiek całą swoją postawą może wypowiedzieć np. lęk czy poczucie zagrożenia. Czasami słyszymy: „Chłopcy nie płaczą”. „Taka duża dziewczynka, a się przytula”. Nie wstydźmy się naszych uczuć i nie tłummy ich w sobie, gdyż uczucia stłumione ujawniają się w innej, gorszej postaci. W ostatnim punkcie naszej dzisiejszej katechezy wymienimy sobie sposoby właściwego okazywania uczuć i wyrażania naszych emocji.

4. Wyrażając i okazując uczucia i emocje musimy pamiętać o: